Symbolika włosów

Współcześnie włosy mają wymiar niemalże wyłącznie estetyczny. W przeszłości pełniły one natomiast funkcję symboliczną – uznawano je za oznakę siły witalnej i gwarancję życiowego powodzenia. Niekiedy przypisywano im również właściwości magiczne. Co na temat symboliki włosów każdy z nas wiedzieć powinien?

Włosy oraz powiązane z nimi rytuały często pojawiają się w mitach i legendach. Przykładowo, gdy grecki bóg śmierci Tanatos zjawiał się przy umierającej osobie, obcinał jej kosmyk włosów, a następnie składał go w ofierze władcom podziemnego świata. Celtowe wierzyli z kolei, że gdy ptak utka sobie gniazdo z ludzkich włosów, ich właściciel umrze w przeciągu roku.

Długie włosy stanowiły niegdyś symbol ogromnej siły. Znajduje to potwierdzenie w biblijnej przypowieści o obdarzonym nadludzką mocą Samsonie, który utracił ją po tym, gdy obcięto jego pasma. Żydzi do dziś noszą pejsy na upamiętnienie tej postaci. Noszone przez Jezusa i jego uczniów brody miały być z kolei oznaką siły duchowej i oddania Bogu.

Ciekawe jest podejście do włosów w różnych kulturach. Przykładowo, w Kambodży, podczas zaślubin kobietom podcina się włosy, co ma za zadanie odpędzić złe duchy. W Indiach, w kosmyki panny młodej wplątana jest biżuteria mająca symbolizować przynależność wyznaniową. Buddyjscy mnisi golą swoje głowy na gładko, co ma oznaczać pełne oddanie się Bogu. Rastafarianie to samo demonstrują długimi dreadami.

W Arabii Saudyjskiej oraz Iranie kobiety muszą pod groźbą kary przykrywać włosy, co jest związane z przestrzeganiem tak zwanego Hidżabu. Oryginalne podejście do włosów ma afrykańskie plemię Himba, gdzie dziewczynki w okresie dojrzewania mają włosy zaplecione w taki sposób, by przykrywały ich twarz, co ma je ustrzec przed uwagą ze strony mężczyzn. Po osiągnięciu dojrzałości, zawiązują one pasma z tyłu głowy przy pomocy wykonanego z palmy sznurka, demonstrując w ten sposób gotowość do zamążpójścia. Po ślubie, tamtejsze kobiety noszą na czubku głowy skórzany czepek o nazwie embre. Jest on zdejmowany po śmierci męża. Równie ciekawie sytuacja wygląda w przypadku chłopców z plemienia Himba. Najmłodszym jego członkom na czubku głowy zaplata się warkocz. Gdy mężczyzna osiąga dojrzałość, jest on podzielony na dwie części. Po ślubie panowie noszą natomiast turban z owczej skóry podkreślający ich gotowość wojenną. Po śmierci małżonki ścinają oni warkocz i okrywają głowę.